هفته جاری اولین سالگرد ائتلاف نظامی علیه داعش به رهبری آمریکا است که در اکتبر سال 2014 با عنوان عملیات حلوفصل اصلی و یا (OIR) توسط کشورهای مختلف دنیا آغاز شد. این عملیات باهدف قرار دادن مواضع داعش و کاروانهای تروریستی این گروه در عراق آغاز شد تا بتواند مانع از حملات این گروه به اربیل در مرکز حکومت خودمختار کردستان عراق شود. اوباما در آن زمان عنوان کرده بود در این عملیات هوایی برای از بین بردن یکباره و سریع داعش در عراق استفاده میکند، اما این اواخر این وعده، به وعده جنگ طولانیمدت و شکست پایدار داعش توسط وزیر دفاع آمریکا، اشتون کارتر تبدیل شد.

بسیاری از مقامات نظامی ارتش ایالات‌متحده به‌طور مستمر طی یک سال گذشته ادعا کرده‌اند که داعش در حال شکست خوردن است، چراکه آن‌ها بر این باورند در وهله کنونی دیگر داعش به حال دفاع افتاده است تا حمله و آن‌ها کمتر به حملات پایدار خود ادامه داده‌اند. ژنرال «کوین کیلا»، رییس ستاد نیروهای ضربت مشترک OIR این مسئله را در 31 جولای سال جاری بیان کرده بود که نشان‌دهنده طرز نگاه آمریکا به نوع رفتار داعش و میزان شکست‌پذیری این گروه در عراق و سوریه است.

همچنین بر اساس گزارش‌هایی که ژنرال «باب نلر»، از دیگر مقامات ارتش به رییس کمیته نیروهای مسلح سنا ارائه داده بود، در 23 ماه ژوئیه بیان شد که داعش در نهایت هم برنده میدان نخواهد بود. او بیان کرده بود که داعش در نهایت شکست‌پذیر است، اما این عملیات در طول دوره زمانی طولانی با موفقیت همراه خواهند بود. بسیاری از نیروهای امنیتی و نظامی آمریکا نیز بر این باورند. آن‌ها می‌دانند آن‌طور که اوباما گفته بود نمی‌توان امیدوار بود که این گروه تروریستی به این زودی‌ها از بین برود اما تمام کسانی که در یونیفرم نظامی هستند و یا جزء سازمان‌های اطلاعاتی دنیا هستند، بر ای باورند که می‌توان با داعش مبارزه کرد و آن را برای همیشه از بین برد.

در طول این مدت تعداد کسانی که با حملات هوایی کشته‌شده‌اند، برای خود رقمی تاریخی در کتاب حملات علیه تروریست‌ها بوده است. این حملات باعث کشته شدن تعداد زیادی از تروریست‌ها در عراق شده است که تعداد آن‌ها بر اساس گزارش و تخمین ماه می پنتاگون 12 هزار نفر بوده است. 

   آمار ، تنها دستاورد بهدستآمده از حملات ائتلاف

یکی از دستاوردهای به‌دست‌آمده توسط این ائتلاف تنها تعدادی آمار از میزان حملات به پایگاه‌های تروریست‌ها در عراق است. هرروز تعدادی از مسئولان نظامی آمریکا، پای تریبون‌های تبلیغاتی خود ایستاده و به میزان حملات هوایی که به تروریست‌ها در عراق و سوریه انجام‌شده است می‌پردازند، اما این آمار نشان‌دهنده پیروزی قاطع این ائتلاف بر تروریست‌ها نیست. این شکست‌های پیاپی در حالی رخ‌داده است که هرازگاهی اخبار مربوط به ارسال کمک‌های نظامی آمریکایی به تروریست‌های داعش نیز به تیتر یک رسانه‌ها تبدیل‌شده است. آمریکا که با اطلاعاتی بسیار کم وارد میدان جنگ علیه داعش شده بود، نتوانست حتی از طریق پهپادهای عملیاتی و اطلاعاتی خود نیز به تخمین جایگاه و مواضع تروریست‌ها بپردازد و در موارد بسیاری دیده شد که کمک‌های نظامی به‌جای نیروهای مردمی و ارتش عراق به داد تروریست‌ها رسید.

این ماجراها باعث شد که اوباما در نشستی تلویزیونی و در گفت‌وگو با مردم آمریکا بیان کند که ازاین‌پس قرار است ارتش آمریکا حرکات سنجیده‌تری در عراق و سوریه بردارد و اصرار به استفاده از پایگاه هوایی «اینجرلیک» ترکیه نیز یکی از اقداماتی بود که در این راستا انجام شد. با کمک پایگاه‌های هوایی ترکیه، نیروهای ائتلاف هم‌اینک قدرت و اختیار بیشتری برای ارسال پهپادهای شناسایی خود به اقصی نقاط عراق و سوریه دارند و این کمک بزرگی به نیروهای ائتلاف خواهد بود. اما همه این‌ها در شرایطی است که این فرض را واضح و آشکار و البته دقیق و درست بدانیم که هدف اصلی آمریکا در عراق و سوریه از بین بردن نیروهای تروریستی داعش در این دو کشور است. شواهد و مدارک زیادی وجود دارد که نشان می‌دهد این مسئله چندان هم با واقعیت نسبتی ندارد. درجایی که نیروهای ارتش عراق بارها از آمریکایی‌ها درخواست کمک کرده‌اند، نیروهای ائتلاف بااین‌حال عملیات نظامی بسیار کمی در داخل خاک عراق انجام داده‌اند و در این میان اصرار اوباما به ارسال نکردن نیروهای زمینی به عراق نیز نشان می‌دهد عزم چندانی برای از بین بردن تروریست‌ها در عراق وجود ندارد. بااین‌حال در سوریه که هدف اصلی از بین بردن نظام سیاسی موجود در این کشور است، آمریکا به کمک متحدان منطقه‌ای خود یعنی عربستان و ترکیه در حال آموزش نیروهایی است که بتواند از آن‌ها برای از بین بردن نظام «بشار اسد» در سوریه استفاده کند. سیاست یک بام و دو هوای اوباما در برخورد با تروریست‌ها در سوریه، در عراق نیز باعث ناکارآمدی بیشتر حملات ائتلاف شده است. باوجود گذشت یک سال از آغاز این عملیات نظامی، تنها اقدامات نظامی که منجر به آزادسازی بخش‌هایی از خاک عراق از دست تروریست‌ها شده است، اقداماتی بوده که به‌وسیله نیروهای مردمی و همچنین کمک کشورهایی مانند ایران و همچنین نیروهای حزب‌الله صورت گرفته است. آمریکا خود به این مسئله معترف است که اگر ایران و کمک‌های نظامی و مشاوره‌های نیروهای ایرانی نبود، نمی‌شد شاهد پیروزی بر تروریست‌ها در بسیاری از مناطق مختلف عراق بود.

از بسیاری جهات می‌توان گفت عملیات هوایی صورت گرفته در عراق در طول یک سال گذشته شباهت بسیار زیادی به ایجاد منطقه پروازممنوع در این کشور در دهه 1990 دارد. در آن زمان نیز آمریکا تنها به‌اندازه‌ای اجازه دخالت در جنگ عراق و کویت را داشت که بتواند مظاهر اصلی جنگ را از بین برده آن را به نفع طرف دلخواه خود تغییر دهد. این به معنای کمک به پیروزی قطعی و درگیر شدن در جنگی تمام‌عیار نبود، بلکه تنها «دخالت» در جنگی بود که در گستره زمینی در حال وقوع بود. در این جنگ نیز مانند جنگ‌های دهه 90، نیروهای آمریکایی نتوانسته‌اند از ابتدای امر تخمین درستی از میزان مدت جنگ داشته باشند. در ابتدای امر اوباما معتقد بود این جنگ سه‌ساله خواهد بود و بعد از سه سال می‌توان به‌صراحت اعلام کرد که دیگر اثری از داعش در عراق و سوریه نخواهد بود. بااین‌حال اخیراً ژنرال «ادیرنه» اعلام کرد است این تخمین زودهنگام بوده و حداقل فاصله‌ای زمانی بین 10 تا 20 سال برای از بین بردن و ریشه‌کن کردن کامل داعش در منطقه نیاز است. در نمودارهای نشان داده‌شده که بر اساس اطلاعات تهیه‌شده توسط پنتاگون به نمایش کشیده شده است، میان حملات هوایی به اهداف مختلف در عراق و تفکیک این میزان حملات بر اساس ماه‌های مختلف سال 2014 نشان داده‌شده است.

منتشر شده در: روزنامه حمایت